Ticari–Konut Karışık Alanlarda Hasar Neden “Günün Saatine” Bağlıdır?

Ticari–konut karışık alanlarda hasar yerden değil, zamandan doğar.

Aynı sokak, aynı kaldırım, aynı park alanı…

Ama saat değiştikçe davranış değişir.

Gündüz ticaret vardır: yükleme, boşaltma, kısa duraklar.

Akşam konut vardır: uzun parklar, dar aralıklar, sessizlik.

Gece ise denetimsizlik devreye girer.

Hasar tam bu geçişlerde oluşur.

Gündüzün Hızı, Akşamın Darlığı

Gündüz saatlerinde:

• ticari araçlar manevra yapar
• kısa süreli parklar olur
• kaldırım–yol sınırı zorlanır

Akşam olduğunda:

• aynı alanlar konut parkına dönüşür
• araçlar daha yakın dizilir
• ticari izler kalır, konut alışkanlığı başlar

Bu iki davranış üst üste biner. Sonuçta küçük temaslar, aynalar, tampon köşeleri ve kapı açıklıkları risk üretir.

“Aynı Sokak” Yanılgısı

Sürücüler sokağı sabit sanır.

Oysa bu alanlar iki ayrı kullanım rejimi yaşar.

• Gündüz: hareket + süreksizlik
• Akşam: durağanlık + sıkışma

Hasar, bu iki rejimin tam ortasında oluşur. Olay anı çoğu zaman görülmez; dosya dili tanıdıktır:

“Akşam park ettim, sabah fark ettim.”

Mikro-Heritage Notu

1960’lardan itibaren şehir merkezlerine ait saha notlarında, ticari–konut geçişi olan sokaklarda hasarların belirli saat dilimlerinde yoğunlaştığı görülür. O dönemlerde yükleme saatleri ve akşam parkları bugünkü kadar belirgin olmasa da, davranış çakışması aynı sonucu üretmiştir. Zaman değişti; geçişin riski değişmedi.

Sessiz Kapanış

Ticari–konut karışık alanlarda,

hasar sokağın değil,

saatin eseridir.