Risk Ne Zaman Görünmez Olur? Tekrar Eden Ortamların Algıyı Köreltmesi
En tehlikeli an,
riskin hâlâ var olduğu
ama fark edilmediği andır.
Lapta çevresindeki yerleşimlerde tutulan saha gözlemleri bunu açıkça gösterir:
aynı yokuş,
aynı park alanı,
aynı manevra…
ama sürücü artık bakmaz.
Algısal Körlük Nasıl Oluşur?
-
Aynı yolu her gün kullanmak
-
Aynı hareketi defalarca yapmak
-
“Burada hep geçiyorum” düşüncesi
Zihin, tehlikeyi silmez.
Sadece arka plana iter.
Bu noktada risk ortadan kalkmaz.
Sadece görünmez olur.
Sigorta Bu Körlüğü Nasıl Okur?
Katman 4’te artık hasar dosyaları şu soruyla okunur:
“Bu kişi riski görmedi mi, yoksa görmeye alıştı mı?”
Çünkü alışılan risk:
-
Daha az kontrol edilir
-
Daha geç fark edilir
-
Daha sert sonuçlanır
Bu yüzden bazı poliçelerde teknik değil,
davranışa dair satırlar vardır.
Saha Hafızası
1990’larda tutulan notlarda “dikkatsizlik” yazar.
2020’lerde aynı durum “rutin körlüğü” olarak tanımlanır.
Kelime değişir.
Algı sorunu aynı kalır.
Sessiz Kapanış
Risk bazen ortada değildir.
Gözün önündedir.
Ve sigorta,
insanın görmezden gelmeyi öğrendiği
o noktada devreye girer.