Mehmet Akif Caddesi – Şehit Ecvet Yusuf Kesişiminde Öğlen Gölge Kontrastı

Lefkoşa iç ring içinde yer alan Mehmet Akif Caddesi ile Şehit Ecvet Yusuf Caddesi kesişimi, günün büyük bölümünde kontrollü bir akış taşır. Ancak 12:30 ile 14:00 arasında farklı bir risk yüzeyi oluşur. Bu risk asfalt kaynaklı değildir. Işık geometrisinden doğar.

Öğlen saatlerinde güneş dik açıya yaklaşır. Mehmet Akif Caddesi üzerindeki yapı cepheleri gölge üretirken, Şehit Ecvet Yusuf Caddesi daha açık bir hat sunar. Bu iki farklı ışık karakteri kavşakta birleşir. Sürücü gölgeli bir hattan çıkıp daha parlak bir hatta yöneldiğinde kısa süreli kontrast kaybı yaşar.

Sorun görüş mesafesinin tamamen kapanması değildir. Sorun mikro adaptasyon süresidir.

Göz, gölgeli alana uyum sağladıktan sonra parlak zemine geçtiğinde birkaç saniyelik algı gecikmesi yaşar. Bu gecikme kavşakta yaklaşan aracı hızından bağımsız olarak olduğundan uzak gösterir. Özellikle sola dönüş yapan araçlarda bu algı farkı belirginleşir.

Kavşağın geometrisi dik açıya yakındır ancak şerit konumlanmaları sürücüleri hafif çapraz bakışa zorlar. Bu da güneş yansımasını doğrudan ön cama taşır. 13:15 civarında doğu yönünden gelen araçların camında parlama artar.

Geçtiğimiz ay öğlen saatlerinde Mehmet Akif Caddesi’nden kavşağa yaklaşan bir araç, sola dönüş yapmadan önce karşı yönden gelen aracı geç fark etti. Fren yapıldı. Dönüş iptal edildi. Arkadaki araç kısa süreli sıkışma yaşadı. Fiziksel temas olmadı. Ancak risk ışık geçişinden doğdu.

Bu kesişim 1990’lardan itibaren ticari yoğunluk kazanan bir bölgedir. Yaya hareketi artmış, kısa süreli duruşlar çoğalmıştır. Ancak yolun temel yönelimi değişmemiştir. Gün ortası ışık açısı, kavşağın davranışını her gün yeniden tanımlar.

Gölgeli hattan çıkan sürücü, parlak zeminde mesafeyi yeniden hesaplamak zorundadır. Bu hesaplama geciktiğinde karar da gecikir. İç ring temposunda gecikmeler zincirleme etki üretir.

Bu noktada risk kavşak yoğunluğu değildir. Gölge ile açık zemin arasındaki geçiştir. Öğlen saatlerinde şehir daha aydınlık görünür. Fakat aydınlık, kontrastı büyüttüğünde mesafe algısı kırılabilir.

Mehmet Akif ile Şehit Ecvet Yusuf kesişimi, öğlen saatlerinde ışığın yönüyle şekillenen bir risk alanına dönüşür. Asfalt değişmez. Trafik akışı değişmez. Ancak gölge çizgisi yer değiştirir. Ve o çizgi, karar anını etkiler.