Köşklüçiftlik’te bazı hasarlar parkla değil, duraklamayla başlar.
Motor kapatılmaz.
Sürücü inip çıkar.
Ama sokak, bunu park gibi kabul eder.
Bu yazı tek bir olayı anlatmıyor.
Kısa süreli duraklamaların, zamanla nasıl kalıcı bir hasar alışkanlığı ürettiğini anlatıyor.
Duraklama Park Değildir. Ama Sokak Öyle Davranır
“Kısa süreli duraklama” genellikle şuralarda olur:
-
Apartman önü
-
Dükkan girişi
-
Sokak başı
-
Dar geçiş başlangıcı
Sürücü zihninde bu bir park değildir.
Ama sokak geometrisi için aynı etkidedir.
Çünkü:
-
Şerit daralır
-
Görüş çizgisi bozulur
-
Geçiş zorlaşır
Ve bu etki,
her tekrarında biraz daha normalleşir.
Alışkanlık Nasıl Oluşur?
İlk duraklama tesadüftür.
İkincisi kolaylıktır.
Üçüncüsü alışkanlık.
Bu alışkanlıkta:
-
Aynı noktada durulur
-
Aynı süre hedeflenir
-
Aynı varsayım yapılır
“Bir şey olmuyor.”
Ama harita üzerinde bakıldığında:
-
Aynı bina önü
-
Aynı sokak daralması
-
Aynı temas izleri
üst üste gelir.
Hasar Neden Zamanla Artar?
Kısa süreli duraklamalar:
-
Hız içermez
-
Kasıt içermez
-
Risk hissi yaratmaz
Ama:
-
Manevra alanını azaltır
-
Geçen aracı zorlar
-
Karar süresini kısaltır
Bu koşullarda hasar genellikle:
-
Yan ayna sürtmesi
-
Tampon köşesi teması
-
Kapı kenarı çizikleri
şeklinde ortaya çıkar.
Küçük başlar.
Ama tekrar ettikçe çoğalır.
Zaman Uzadıkça İz Kalır
Bu tür hasarların ilginç yanı şudur:
Belirli bir saate bağlı değildir.
-
Sabah olabilir
-
Öğlen olabilir
-
Akşam olabilir
Çünkü tetikleyici zaman değil,
davranışın tekrarıdır.
Kısa süreli duraklama,
uzun vadede sabit bir risk noktası yaratır.
Bu Bir Kaza Hikayesi Değil
Bu yazı “yanlış durdu” demiyor.
Şunu söylüyor:
Kısa süreli duraklamalar,
tekrarlandığında,
sokakta kalıcı bir hasar alışkanlığı oluşturur.
Kimse dikkatsiz değildir.
Kimse kötü niyetli değildir.
Ama sokak,
alışkanlığı kaydeder.
Sessiz Kapanış
Bu tür hasarlar:
-
Büyük değildir
-
Acil değildir
-
Ama birikimlidir
Ve bazı riskler vardır.
Anlık görünür.
Ama yıllarca aynı yerde kalır.