Kasko Poliçesinde İstisnalar Nasıl Okunur?
Kasko poliçesinde teminat listesi kadar önemli olan diğer bölüm istisnalardır. İstisna, belirli bir olayın, kullanım şeklinin, sürücünün veya hasar türünün poliçe kapsamı dışında bırakılmasını ifade eder.
Bir riskin genel olarak “kasko kapsamında” bilinmesi, her olayda ödeme yapılacağı anlamına gelmez. Hasarın oluş şekli, aracın kullanım amacı ve poliçedeki özel şartlar birlikte değerlendirilir.
Kasko İstisnası Nedir?
İstisna, sigorta teminatının hangi durumlarda uygulanmayacağını veya sınırlı uygulanacağını gösteren poliçe hükmüdür.
Örneğin poliçede çarpma ve çarpışma teminatı bulunabilir. Ancak araç poliçede bildirilen kullanım amacından farklı şekilde kullanılıyorsa veya sürücü koşulları sağlanmıyorsa hasar ayrıca incelenir.
Bu nedenle teminatın adı ile teminatın uygulanma şartları aynı şey değildir.
Teminat Dışı Durum ile Muafiyet Aynı mı?
Hayır. İki kavram farklı sonuçlar doğurur.
Muafiyette hasar genel olarak teminat kapsamında olabilir; fakat zararın belirli tutarı veya oranı sigortalı tarafından karşılanır.
İstisnada ise belirli olay veya kullanım biçimi teminatın dışında bırakılmış olabilir.
| Kavram |
Anlamı |
| Teminat |
Poliçenin güvence altına aldığı risk |
| İstisna |
Güvence dışında bırakılan durum |
| Muafiyet |
Hasarın sigortalıya bırakılan tutarı veya oranı |
| Limit |
Sigortacının ilgili teminat için ödeyebileceği üst sınır |
| Özel şart |
Poliçeye özgü uygulama veya sınırlama |
Poliçe karşılaştırırken bu alanların ayrı ayrı incelenmesi gerekir.
İstisnalar Poliçenin Neresinde Bulunur?
İstisnalar yalnızca “teminat dışı hâller” başlığı altında bulunmayabilir. Farklı alanlara dağılmış olabilir:
- Genel şartlar
- Özel şartlar
- Teminat açıklamaları
- Sürücü kullanım koşulları
- Araç kullanım amacı
- Coğrafi kapsam
- Ek teminat hükümleri
- Muafiyet ve limit alanları
- Poliçe üzerindeki açıklamalar
- Zeyilname veya ek belgeler
Bu nedenle sadece poliçenin ilk sayfasındaki teminat tablosuna bakmak yeterli değildir.
Sürücüyle İlgili İstisnalar Nelerdir?
Kasko poliçesinde sürücüye ilişkin koşullar bulunabilir. Bunlar poliçeye göre değişmekle birlikte şu başlıklarla ilişkilendirilebilir:
- Geçerli ehliyet bulunmaması
- Sürücünün gerekli ehliyet sınıfına sahip olmaması
- Poliçedeki yaş şartının sağlanmaması
- Asgari ehliyet süresinin tamamlanmamış olması
- Aracı kullanan kişinin kullanım yetkisinin bulunmaması
- Poliçedeki sürücü listesinin dışında kalınması
- Mevzuata veya poliçe hükümlerine aykırı kullanım
Any Driver seçilmiş olması da bütün sürücü şartlarını otomatik olarak kaldırmaz. Any Driver’ın ayrıntıları ayrıca poliçe metninden okunmalıdır.
Kullanım Amacı Neden Önemlidir?
Araç kasko yapılırken kullanım şekli doğru bildirilmelidir. Hususi kullanılan bir araç ile ticari amaçla kullanılan araç aynı risk yapısına sahip değildir.
Şu değişiklikler poliçe açısından önem taşıyabilir:
- Hususi aracın ticari faaliyette kullanılması
- Ücretli yolcu taşınması
- Kiralık araç olarak kullanılması
- Kurye veya dağıtım faaliyeti
- Şirket aracının bildirilmeyen faaliyetlerde kullanılması
- Yarış, hız denemesi veya benzeri kullanım
- Ruhsata aykırı değişiklik veya kullanım
Aracın gerçek kullanım şekli poliçedeki kayıttan farklıysa hasar dosyası özel şartlar üzerinden incelenebilir.
Coğrafi Kapsam Nasıl Kontrol Edilir?
Kasko teminatının hangi coğrafi bölgede geçerli olduğu poliçede açıkça kontrol edilmelidir. Kuzey Kıbrıs’ta düzenlenen bir poliçenin başka bir ülkede veya farklı bir bölgede otomatik olarak geçerli olduğu varsayılmamalıdır.
Araçla ada dışına veya poliçede belirtilen bölgenin dışına çıkılacaksa şu sorular sorulmalıdır:
- Poliçenin coğrafi sınırı nedir?
- Ek belge veya teminat gerekiyor mu?
- Yol yardım hizmeti aynı bölgede geçerli mi?
- Çekici hizmetinin mesafe sınırı var mı?
- Hasar bildirimi hangi kanaldan yapılmalı?
- Yurt dışındaki servis ve ekspertiz süreci nasıl işler?
Coğrafi kapsam yalnızca kazayı değil, yardım ve onarım hizmetlerini de etkileyebilir.
Doğal Afetler Her Poliçede Otomatik Olarak Bulunur mu?
Deprem, sel, su baskını, fırtına ve dolu gibi riskler her poliçede aynı kapsamla yer almayabilir. Bazıları ana teminata dahilken bazıları ek teminat olarak düzenlenebilir.
Poliçede yalnızca “doğal afet” ifadesinin bulunması yeterli görülmemelidir. Hangi olayların dahil olduğu, muafiyet uygulanıp uygulanmadığı ve teminat limitleri ayrı ayrı kontrol edilmelidir.
Özellikle deprem teminatı isteğe bağlı ekleniyorsa poliçe üzerinde açıkça yazılı olması gerekir.
Aksesuar ve Araçtaki Değişiklikler Kapsama Girer mi?
Araca sonradan eklenen aksesuarlar otomatik olarak araç bedeline dahil edilmeyebilir.
Şu donanımların ayrıca bildirilmesi gerekebilir:
- Multimedya sistemi
- Özel ses sistemi
- Modifiye jantlar
- Gövde kitleri
- Ek aydınlatmalar
- Ticari ekipman
- Soğutma veya taşıma donanımı
- Araç içindeki özel cihazlar
Bildirilmeyen aksesuarların hasarı veya çalınması, poliçe şartlarına göre kapsam dışında kalabilir ya da sınırlı değerlendirilebilir.
Mekanik Arıza Kasko Hasarı Sayılır mı?
Kasko esas olarak poliçede tanımlanan ani ve dışsal risklerle ilgilidir. Normal kullanım sonucunda oluşan aşınma, bakım eksikliği veya kendiliğinden gelişen mekanik arıza her zaman kasko hasarı olarak değerlendirilmez.
Örneğin motorun bakım eksikliği nedeniyle arızalanması ile sel sonucunda zarar görmesi aynı olay değildir. Hasarın nedeni, poliçe kapsamının belirlenmesinde önemlidir.
Mevcut Hasarlar Neden Kaydedilir?
Poliçe başlamadan önce araçta bulunan çizik, göçük, kırık veya mekanik sorun yeni poliçenin meydana gelmiş hasarı değildir.
Araç fotoğrafları ve mevcut hasar kayıtları şu ayrımı yapmaya yardımcı olur:
- Poliçeden önce var olan hasar
- Poliçe döneminde meydana gelen yeni hasar
- Eski hasarın ilerlemesi
- Yeni olayla eski hasarın aynı bölgede birleşmesi
Mevcut hasarın bildirilmemesi, aynı bölgede oluşan yeni bir dosyanın değerlendirilmesini zorlaştırabilir.
Poliçe Başlangıcından Önceki Hasar Kapsama Girer mi?
Hayır. Yeni poliçe, başlangıç tarih ve saatinden önce meydana gelmiş bir zararı sonradan teminat altına almaz.
Belge gönderme, teklif alma veya ödeme yapma saatinin poliçe başlangıcıyla aynı olduğu varsayılmamalıdır. Esas kayıt, düzenlenen poliçede belirtilen teminat başlangıç zamanıdır.
Hasarın poliçe başlamadan önce meydana geldiği tespit edilirse yeni poliçe üzerinden değerlendirilmez.
İstisna Bulunması Hasarın Otomatik Reddedileceği Anlamına Gelir mi?
Poliçede istisna bulunması tek başına her hasarın reddedileceği anlamına gelmez. İstisnanın meydana gelen olayla ilişkili olup olmadığı incelenmelidir.
Değerlendirmede şu sorular önem kazanır:
- Hasar nasıl meydana geldi?
- İstisna hangi olayı veya kullanımı kapsıyor?
- Araç olay sırasında nasıl kullanılıyordu?
- Sürücü poliçe şartlarını sağlıyor muydu?
- Hasarla istisna arasında doğrudan ilişki var mı?
- Ek teminat veya zeyilname bulunuyor mu?
Sonuç, olayın özellikleri ve poliçe hükümleri birlikte incelenerek belirlenir.
Poliçe Satın Almadan Önce Sorulacak Sorular
Poliçeyi onaylamadan önce şu soruların yazılı cevapları alınmalıdır:
- Aracı kimler kullanabilir?
- Yaş veya ehliyet süresi sınırı var mı?
- Araç hangi amaçlarla kullanılabilir?
- Deprem ve diğer doğal afetler dahil mi?
- Cam, jant, lastik ve aksesuarlar nasıl değerlendiriliyor?
- Muafiyet var mı?
- Teminat limitleri nelerdir?
- Poliçenin coğrafi kapsamı neresi?
- Mevcut hasarlar nasıl kaydedildi?
- Hangi durumlar açıkça teminat dışında?
- Poliçe hangi tarih ve saatte başlıyor?
- Sonradan yapılan değişiklikler nasıl bildirilmeli?
Sonuç
Kasko poliçesini doğru okumak, yalnızca dahil edilen teminatları görmek değildir. İstisnalar, muafiyetler, limitler, sürücü şartları, kullanım amacı ve coğrafi kapsam birlikte değerlendirilmelidir.
Bir teklif daha geniş teminat listesine sahip görünse bile özel şartları daha sınırlı olabilir. Bu nedenle karar, yalnızca ürün adı veya toplam prim üzerinden verilmemelidir.
Teminatların genel yapısı Kuzey Kıbrıs Kasko Rehberi, araç için düzenlenebilecek poliçe seçenekleri ise Kuzey Kıbrıs Kasko Sigortası sayfasından incelenebilir.