Dr. Fazıl Küçük Bulvarı Öğlen Sıcak Asfaltta Fren Mesafesi Uzaması
Lefkoşa iç ringin en geniş ve açık hissedilen hatlarından biri olan Dr. Fazıl Küçük Bulvarı, yaz aylarında öğlen saatlerinde farklı bir karaktere bürünür. 13:00 ile 15:30 arasında asfalt yüzeyi yalnızca ısınmaz. Davranışı değişir.
Bu bulvar geniştir. Refüj düzenlidir. Şeritler nettir. Ancak yaz sıcağında yüzey sıcaklığı yükseldiğinde fren tepkisi ile duruş mesafesi arasındaki ilişki milisaniyeler düzeyinde farklılaşır. Bu fark genellikle hissedilmez. Ama zincirleme karar anlarında belirleyici olabilir.
Sorun fren sisteminde değildir. Sorun yüzey ile lastik arasındaki mikro kaymadır.
Özellikle Temmuz ve Ağustos aylarında Lefkoşa’da asfalt yüzeyi gün ortasında yoğun ısı yükü taşır. Güneş dik açıya yaklaştığında siyah zemin ısıyı tutar. Araç normal hızda ilerlerken risk algısı oluşmaz. Ancak ani bir yavaşlama gerektiğinde duruş mesafesi beklentinin biraz ötesine uzayabilir.
Dr. Fazıl Küçük Bulvarı üzerinde sinyal yaklaşım alanları geniştir. Sürücü çoğu zaman duracağını bilerek ilerler. Fakat önündeki araç beklenenden erken fren yaptığında tepki süresi ile yüzey tepkisi birleşir. Bu birleşim küçük bir mesafe farkı yaratır.
Geçtiğimiz yaz 14:10 civarında batı yönünde ilerleyen iki araç sinyale yaklaşıyordu. Öndeki araç sarı ışıkta durmayı tercih etti. Arkadaki araç frene bastı. Hız limit içindeydi. Ancak duruş noktası beklenenden biraz ileride gerçekleşti. Hafif tampon teması yaşandı. Hasar sınırlıydı. Fakat fark yüzey kaynaklıydı.
Bu bulvar 1990’lardan sonra genişleyerek bugünkü formuna ulaşmıştır. Ancak şehir ısısı artmış, yaz sıcaklıkları daha belirgin hale gelmiştir. Yol aynı kalmış, çevresel koşullar değişmiştir.
Öğlen saatlerinde sürücü konforu yüksektir. Görüş açıktır. Trafik akıcıdır. Bu konfor hissi fren mesafesi üzerine düşünmeyi azaltır. Oysa sıcak asfalt, özellikle ağır araçların geçtiği şeritlerde daha yumuşak davranabilir.
Dr. Fazıl Küçük Bulvarı’nda risk ani değildir. Fark edilmesi zordur. Bir metre, yarım metre, bazen daha az. Ancak iç ring temposunda küçük mesafeler zincirleme temas üretir.
Yol geniştir. Hız kontrol altındadır. Fakat yaz öğleninde yüzey ile lastik arasındaki ilişki sessizce değişir. Ve bu değişim, karar anında kendini gösterir.