Yeni Çevre Yolu Akşam 18.30 Gönyeli İçi Dönüş Baskısı
Gönyeli yeni çevre yolu hattında günün en belirgin davranış değişimi 18.00 sonrası görülür. İş çıkışıyla birlikte Gönyeli içine giriş talebi artar. Sekizli bağlantı ve çember yaklaşımı fiziksel olarak aynı kalır; ancak yön tercihi dağılımı değişir. Araçların büyük kısmı sola, Gönyeli merkezine yönelmek ister.
Bu yön baskısı şerit dengesini bozar.
Saat 18.30. Sol şeritte çembere doğru ilerleyen araç sayısı artmıştır. Sağ şeritte düz Alayköy–Güzelyurt yönüne devam eden akış daha akıcıdır. Ancak son anda Gönyeli içine girmek isteyen bazı sürücüler sağ şeritten sola geçmeye çalışır. Bu geçiş çoğu zaman çembere 100 metre kala gerçekleşir.
Aşıklar Tepesi bölümünden gelen akış hızını koruyarak ilerler. Sol şeritteki yoğunluk nedeniyle ani yavaşlamalar başlar. Sağ şeritteki araç ise akışın daha rahat olduğunu düşünür. Son anda sola kırma manevrası, iki şerit arasındaki hız farkını kritik hale getirir.
Somut bir senaryo. Lefkoşa yönünden gelen bir araç başlangıçta düz devam etmeyi planlar. Ancak Gönyeli merkezine dönmesi gerektiğini geç hatırlar. Sağ şeritten sola geçer. Sol şeritte zaten yavaşlama başlamıştır. Arkadaki araç ani fren yapar. Sağ şeritteki araç ise bu fren zincirini beklemez.
Bu saat diliminde risk hızdan değil; yön yoğunlaşmasından doğar. Aynı anda çok sayıda araç aynı kolu seçer. Şerit değişimi artar. Sinyaller kısa yanar. Karar süresi daralır.
Gece 20.00 sonrası bu baskı azalır. Sabah saatlerinde ise yön dağılımı daha dengelidir. Ancak 18.00–19.00 aralığında Gönyeli içine dönüş, sekizli sistem üzerinde belirgin bir yük oluşturur.
Gönyeli yeni çevre yolunda akşam riski dar bir yol ya da keskin bir virajdan kaynaklanmaz. Fiziksel alan yeterlidir. Fakat aynı yönü seçen araç sayısı arttığında, şerit içi geçişler hızla çoğalır.
Bu hatta tehlike, geometriden değil; zaman dilimine bağlı yön baskısından doğar.
Gönyeli yeni çevre yolu üzerinde akşam saatlerinde meydana gelen kazalarda hasar çoğunlukla son anda yapılan şerit değişimi ve ani yavaşlamaya bağlı arkadan çarpma veya yan temas şeklinde gelişir; araçların ön ve arka bölümlerinde tampon, far ve kaput hasarları ile yan panellerde sürtme izleri görülebilir. Yoğun yön talebine rağmen şerit değişiminin geç yapılması ve hız ile takip mesafesinin buna göre ayarlanmaması kusur değerlendirmesinde belirleyici olur. Sağ şeritten sola ani geçişler ve fren zinciri kusur oranını artırır. Karşı tarafa verilen zarar trafik sigortası kapsamında karşılanırken, araç sahibinin kendi hasarı kasko poliçesi üzerinden değerlendirilir. Trafik sigortasının yürürlükte olması ve başlangıç zamanının doğru belirlenmiş olması süreci doğrudan etkiler; dijital ortamda başlatılan poliçelerde de yürürlük anı esas alınır. Şerit değişim anı, hız farkı ve temas noktalarının doğru şekilde aktarılması, dosyanın net ilerlemesini sağlar.